Toros Kardeleni İçin Kontrollü Üretim Ve İhracat Modeli Sürdürülüyor

Tarım ve Orman Bakanlığı, Antalya’nın Akseki ilçesinde yetişen endemik Toros kardeleni için kontrollü üretim modelini sürdürüyor. 2026 yılı kapsamında üretim parsellerinde yetiştirilen 7 milyon kardelen soğanının ihracatına izin verildi.

Tarım ve Orman Bakanlığı, anavatanı Antalya’nın Akseki ilçesi olan Toros kardeleni (Galanthus elwesii) için kontrollü üretim ve ihracat modelini sürdürüyor. Doğal popülasyonların korunması amacıyla kardelenlerin doğadan sökülmesi yasaklanırken üretim yalnızca Bakanlık izniyle oluşturulan özel parsellerde gerçekleştiriliyor.

Bakanlık tarafından belirlenen uygulamaya göre kardelen üretimi yapmak isteyen ihracatçı firmalar için özel üretim parselleri oluşturuluyor. Bu alanlarda yapılan üretim ise Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesindeki ziraat mühendislerinin denetiminde yürütülüyor.

Uygulama kapsamında üreticilere yıllık söküm ve ihracat kotası veriliyor. Üreticiler yalnızca kendi parsellerinden ve belirlenen kota miktarı kadar söküm yapabiliyor. Söküm işlemleri de yine Bakanlık görevlilerinin gözetiminde gerçekleştiriliyor.

Yetkililer, bu model sayesinde hem Toros kardeleninin doğal popülasyonlarının korunmasının hem de üreticilerin sürdürülebilir şekilde ihracat yapabilmesinin hedeflendiğini belirtti.

7 milyon kardelen soğanı ihraç edilecek

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan “Doğal Çiçek Soğanlarının 2026 Yılı İhracat Listesi Hakkında Tebliğ” kapsamında üretim parsellerinde yetiştirilen 7 milyon adet Toros kardeleni soğanının Avrupa ülkelerine ihracatına izin verildi.

12 Aralık 2025 tarihli ve 33105 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğ, 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.

Doğadan toplama yasaklandı

Yeni düzenlemeye göre doğadan toplanan birçok bitki türünün ihracatı yasaklandı. Buna göre kardelen, ters lale, çiğdem, zambak, süsen, şakayık, salepgiller, kum zambağı ve siklamen gibi birçok türün doğadan sökülerek ihracatı yapılamayacak.

Tebliğde ayrıca popülasyon durumu ve münavebe esaslarına göre belirlenen yer ve türlerde söküm yapılamayacağı belirtilirken, izinsiz ve kaçak toplama yapan kişi veya kuruluşlar hakkında 2872 sayılı Çevre Kanunu, 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında işlem yapılacağı bildirildi.

Akseki’de üretim parselleri oluşturuldu

Antalya’nın Akseki ilçesinde kardelen üretimi yapan Mehmet Oğuz, firmalarının 2015 yılında Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan izin aldığını ve 2016 yılından itibaren kendi arazilerinde üretim parselleri oluşturduklarını söyledi.

Oğuz, “Torosların gelinliği olarak bilinen kardelenler Avrupa’da ilaç ve kozmetik sanayisinde kullanılıyor. Bakanlıktan aldığımız izinle üretimi kendi arazilerimizde gerçekleştiriyoruz ve belirlenen kota dahilinde Avrupa ülkelerine ihraç ediyoruz” dedi.

2016 yılında üretime 250 kilogram kardelen tohumu ile başladıklarını belirten Oğuz, bugüne kadar yaklaşık 2 milyon 500 bin tohumdan 600 binin üzerinde yumru soğan elde ettiklerini ve küçük boy ürünleri yeniden doğaya bırakarak türün devamlılığını sağlamaya çalıştıklarını ifade etti.

“Doğadan söküm 5 yıl yasak”

Yetkililer, doğada kendiliğinden yetişen Toros kardeleninin aşırı toplanması nedeniyle Akseki bölgesinde doğadan sökümün 5 yıl süreyle yasaklandığını hatırlattı.

Biyolojik çeşitliliğin korunması ve sürdürülebilir ihracatın sağlanması amacıyla üretim parselleri modelinin yaygınlaştırılmasının hedeflendiği bildirildi.

• Etiketler
• #Toros kardeleni
• #Galanthus elwesii
• #Akseki kardelen
• #kardelen ihracatı
• #Tarım ve Orman Bakanlığı
• #endemik bitki.