Fatih Dönmez, Eskişehir’de yaptığı kapsamlı değerlendirmede merkezi hükümet yatırımlarını anlatırken, yerel yönetimlere trafik, kentsel dönüşüm ve altyapı başlıklarında sert eleştiriler yöneltti. “Şehir içi trafik belediyenin sorumluluğunda, kalıcı adımlar şart” ifadelerini kullandı.
AK Parti Eskişehir Milletvekili, TBMM Yapay Zekâ Araştırma Komisyonu Başkanı ve önceki dönem Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, gündeme ilişkin önemli başlıklarda sorularımızı yanıtladı. Ulaşımdan kentsel dönüşüme, yapay zekâdan enerji politikalarına kadar birçok konuda dikkat çeken değerlendirmelerde bulunan Dönmez, Eskişehir özelinde özellikle trafik ve altyapı sorunlarına vurgu yaptı. Sorularımıza açık ve net yanıtlar veren Dönmez, çözüm için kalıcı adımlar atılması gerektiğinin altını çizdi. Odunpazarı’nın tarihi atmosferinde gerçekleştirdiğimiz bu keyifli sohbet için kendisine teşekkür ediyoruz.
MİLLETVEKİLİ DÖNMEZ: Bunu ikiye ayırmak gerekiyor. Bir merkezi hükümetin yaptığı ve yapması gerekenler var, bir de yerel yönetimlerin sorumluluğunda olan alanlar var. Merkezi hükümet olarak biz aslında Türkiye’de ilk defa hayata geçirilen birçok hizmeti Eskişehir’de başlatmışız.
Mesela hızlı tren. Ankara ile Eskişehir arası 1 saat 20 dakikaya düştü. Arabayla bile bu mesafe 2,5 saatten önce kat edilemiyor. Bu ciddi bir zaman tasarrufu ve konfor sağladı.
Yine şehir hastanemiz Türkiye’de açılan ilk hastanelerden biri. Pandemi döneminde bu yatırımın ne kadar doğru olduğu çok net şekilde görüldü. Yunus Emre Devlet Hastanesi yenilendi. Tıp Fakültesi Hastanesi’nde de güçlendirme çalışmaları başlayacak. Sağlık hizmetleri açısından oldukça iyi bir noktadayız. Hatta sadece Eskişehir’e değil, adeta bir bölge hastanesi gibi çevre illere de hizmet veriliyor.
Eğitim tarafında üç devlet üniversitesi var. Ortaöğretimde fen liseleri başta olmak üzere Anadolu liseleri ciddi başarılar elde ediyor. Öğrenciler artık Türkiye dereceleri yapabiliyor. Eğitim açısından ciddi bir eksiklik yok.
Ulaşım tarafında Ankara yolu duble hale getirildi. Şehir içinde kavşak düzenlemeleriyle trafik belirli ölçüde azaltıldı. Bunun yanında kuzey çevre yolu planlaması var. Yaklaşık 40 kilometrelik bir etap öngörülüyor ve yap-işlet-devret modeliyle hayata geçirilmesi planlanıyor.
MİLLETVEKİLİ DÖNMEZ: Şunun altını özellikle çizelim; bu çevre yolu trafiği tamamen çözmez. Günlük yaklaşık 60 bin araç bu yolu kullanıyor. Bunun yaklaşık 20 bini transit, yani Ankara istikametinden Bilecik, Bursa, Kütahya tarafına geçen araçlar. Geri kalan 40 bin ise şehir içi trafiği oluşturuyor.
Dolayısıyla çevre yolu belirli bir rahatlama sağlar ama şehir içi trafiği çözmez. Bugün sabah ve akşam saatlerinde vatandaşlarımızın bir saati aşan yolculuk süreleriyle karşı karşıya kaldığını görüyoruz. Bu sorunun çözümü şehir içinde yapılacak düzenlemelerden geçiyor.
MİLLETVEKİLİ DÖNMEZ: Bugün en büyük sorun trafik yönetimi. Özellikle ışıklar ciddi bir zaman kaybına neden oluyor. Tramvayın geçiş üstünlüğü var, onu da bekliyorsunuz, bu da trafiği daha da artırıyor.
Bunun yanında otopark yetersizliği var. Yol kenarları otopark gibi kullanılıyor, bu da trafiği daraltıyor ve kilitliyor.
Biz bu noktada katlı kavşak modelini önerdik. Çünkü günü kurtaran değil, kalıcı çözümler üretmek gerekiyor. Trafik bugün Eskişehir’de yerel yönetimlerin birinci derecede çözmesi gereken sorun haline gelmiş durumda.
MİLLETVEKİLİ DÖNMEZ: Açık konuşmak gerekirse burada bir isteksizlik var ve bana göre bir başarısızlık var. Eskişehir çok büyük bir şehir değil. İstanbul ya da Ankara gibi bir yoğunluk yok. Buna rağmen sorunların çözülememiş olması ciddi bir yönetim problemine işaret ediyor.
Kentsel dönüşüm en kritik başlıklardan biri. Tarihi dokuyu koruyarak yeni gelişim alanlarının planlanması gerekiyor. Ancak belediyelerin bu konuda üzerine düşeni yeterince yapmadığını görüyoruz.
Bugün TOKİ marifetiyle yaklaşık 15 bin konutu biz yaptık, yapmaya devam ediyoruz ve büyük kısmını teslim ettik. Ama büyükşehir belediyesine bakıyorsunuz, henüz daha 25 yılda 60 konut yapmış. Yani bugün sıradan bir müteahhit bile yılda bu kadar konut yapabilirken, koca büyükşehir belediyesinin 25 yılda 60 konut yapmış olması övünülecek bir durum değil.
Bu nedenle kentsel dönüşüm çalışmalarının süratle başlaması gerekiyor. Bu sadece konut üretmek değil, aynı zamanda şehri depreme ve geleceğe hazırlamak demektir.
Altyapı tarafında da eksikler var. Su ve kanalizasyon sistemlerinin yenilenmesi gerekiyor. Porsuk’tan sağlanan suya bağımlıyız. Ancak iklim değişikliği nedeniyle kurak dönemlerde su rezervlerinde ciddi azalmalar oluyor. Bu yüzden ikinci ve üçüncü su kaynaklarının planlanması gerekiyor.
MİLLETVEKİLİ DÖNMEZ: Yerel yönetimler işin açıkçası biraz kolayına kaçıyor. Bizim halk arasında “göz boyama” dediğimiz işler öne çıkıyor. Kalıcı eser üretme noktasında yeterli irade ortaya konulmuyor. Ciddi bütçeler kullanılıyor ama bu bütçenin önemli bir kısmı belediyenin birinci derecede görevi olmayan işlere, organizasyonlara, etkinliklere harcanıyor. Elbette bu tür faaliyetler yapılabilir, buna kimse karşı değil. Ama siz önceliği buraya verirseniz, ardından trafik sorununu da merkezi hükümet çözsün diyemezsiniz. Şehir içi trafik belediyenin sorumluluğundadır. Çözüm üretmesi gereken de belediyedir. Net olarak ifade etmek gerekirse Eskişehir’de artık önceliklerin doğru belirlenmesi gerekiyor. Trafik, kentsel dönüşüm ve altyapı gibi temel sorunlar çözülmeden yapılan diğer harcamaların bir anlamı yok.
RÖPORTAJIN 2. BÖLÜMÜ YARIN TÜM PLATFORMLARIMIZDA
Yorumlar